Hoe bescherm ik mij tegen vallen?

Vanaf 2,50 meter spreekt men van ‘werken op hoogte’, dan gelden er specifieke maatregelen ter voorkoming van valgevaar. Ook bij minder hoog werken is valbeveiliging verplicht wanneer er sprake van een verhoogd valrisico is.

Vallen is extra gevaarlijk bij werkzaamheden op 2,50 meter of hoger. Dat is dan ook de grens voor het verplicht gebruik van valbeveiligingsmiddelen en gelden er Europese richtlijnen. Die bepalen bijvoorbeeld dat ladders voor deze hoogte niet meer gebruikt mogen worden. Ook bij minder hoog werken, bijvoorbeeld bij werken boven water, op verkeerswegen of nabij uitstekende delen is extra aandacht gewenst. Persoonlijke beschermingsmiddelen zijn altijd noodzakelijk als collectieve voorzieningen voor valbeveiliging onvoldoende mogelijk zijn.

Preventie

Veel valpartijen ontstaan doordat afval is blijven liggen, gereedschap rondslingert of materialen ‘even’ in de looproute zijn opgeslagen. Voor risico's bij vallen blijkt dan ook dat opruimen van materialen en aandacht voor de risico’s het belangrijkste preventiemiddel is. Dit dient dan ook onderdeel uit te maken van werkinstructies en veiligheidsplannen. Sowieso dient valgevaar altijd – bij elke hoogte – in een risico-inventarisatie en -evaluatie (RI&E) te worden meegenomen als een potentieel risico. In het Arbobesluit 3.16 [link] is meer te lezen over voorzieningen bij valgevaar.

Arbeidshygiënische strategie

Als er op hoogte gewerkt wordt, zijn volgens de arbeidshygiënische strategie (een hiërarchisch stelsel van beheersmaatregelen voor risico’s) de volgende niveaus van beveiliging mogelijk:

  • Een werkplek moet bij voorkeur permanent worden aangepast door bijvoorbeeld vaste balustrades of leuningen te plaatsen.
  • Er moeten tijdelijke voorzieningen worden getroffen, zoals steigers of verplaatsbare dakrandbeveiliging.
  • De organisatie dient erop gericht te zijn valgevaar als continue actief risico te beschouwen.
  • De planning moet zo worden ingericht dat tijdens een bouwproject zo snel mogelijk vaste trappen worden geplaatst.
  • Wanneer de voorgaande collectieve voorzieningen niet mogelijk blijken, dan is persoonlijke valbeveiliging noodzakelijk.

Persoonlijke valbeveiliging

Als collectieve maatregelen niet afdoende zijn, dan is persoonlijke valbeveiliging noodzakelijk. Een goede valbeveiliging voorkomt de volgende risico’s:

  • Vallen van hoogte.
  • Abrupt breken van de v. l (klap).
  • Afknelling door vallijn.

Valbeveiliging moet uit 3 onderdelen bestaan. De werksituatie bepaalt welke valbescherming de voorkeur verdient:

  • Een vast en stevig bevestigingspunt voor de beveiligingskabel.
  • Een harnas dat de medewerker via een kabel verbindt met het bevestigingspunt.
  • Een valstopapparaat of valdemper.

Een positioneringslijn mag uitsluitend worden gebruikt als gebiedsbeperking en nooit in situaties waarbij een val mogelijk is. Met de juiste lijnlengte kunt u voorkomen dat iemand in een gevaarlijk valgebied terecht komt.

Bron: arboportaal.nl